пятница, 8 января 2021 г.
Грамадская арганізацыя «Ахова птушак Бацькаўшчыны» (АПБ) абвясціла птушку 2021 года: на змену глушцу ляціць ляляк.
Звычайны ляляк (рус. Козодой обыкновенный) – адзіны прадстаўнік атраду лялякападобных у Беларусі. А ўсяго ў свеце — каля 120 відаў з гэтага атраду. Руская назва, як і ў многіх іншых еўрапейскі мовах, — калька з лаціны. Яно паказвае на сувязь гэтага віду з пашамі і свойскай жывёлай, вакол якой птушкі лавілі насякомых.
Пакуль ляляку не пагражае знікненне, але ў нас ёсць толькі ацэнка
колькасці ў Беларусі 1997 года: 35 000 — 50 000 пар на гнездаванні.
Нярэдкія выпадкі гібелі ад аўтамабіляў, бо лелякі чамусьці любяць адпачываць на
лясных дарогах. Гэтай праблемай мы хацелі б заняцца ў наступным годзе ў першую
чаргу. Акрамя таго, як і ўсе птушкі, якія гняздуюцца на зямлі, лелякі пакутуюць
ад знішчэння гнёздаў наземнымі драпежнікамі.
Ляляк памерам з голуба, з даўжэйшымі крыламі і хвастом. Даўжыня цела да 29 см,
размах крылаў да 64 см. Вага не перавышае 100 г.
Убачыць леляка ў дзікай прыродзе — вялікая ўдача, і не толькі таму, што ён
актыўны толькі ў прыцемках і ноччу. Гэтая птушка — майстар маскіроўкі, яго
апярэнне практычна зліваецца з колерам лясной падсцілкі ці кары дрэва.
Прыжмурыўшы свае вялікія вочы, птушка становіцца днём незаўважнай як для
чалавека, так і для птушак-драпежнікаў. Кароткія пальцы не прыстасаваныя для
абхоплівання галін, і ляляк, напэўна, адзіны від у нас, які сядае ўздоўж
галіны!
Ляляк мае ўнікальную
дзюбу. Закрытай яна выглядае вельмі маленькаю. Але варта птушцы адкрыць яе, як
мы ўбачым незвычайна шырокі рот. Разам з раснічастым пер'ем па краях дзюбы,
гэта не толькі выдатнае прыстасаванне для лоўлі на ляту жукоў і начных
матылькоў, але сродак запалохвання ворагаў.
Ляляк не турбуе сябе будаўніцтвам
гнязда. Кладку з двух яек самка робіць адразу на лясной падсцілцы, часцей за
ўсё ў сасновым лесе. Пра прысутнасць леляка можна даведацца па яго
працяглай манатоннай трэлі, якая нагадвае тарахценне матацыкла.
На зімоўку ў верасні нашыя лелякі
адлятаюць у Паўднёвую Афрыку, а вяртаюцца толькі ў канцы красавіка.
вторник, 7 января 2020 г.
Глушэц — гняздуючы аселы від з атраду курападобныя.
Распаўсюджаны вельмі нераўнамерна па ўсёй тэрыторыі Беларусі, але часцей
сустракаецца ў паўночных раёнах і на ўсходзе. Старыя ацэнкі колькасці 8000 —
9000 асобін. Гэта таёжны, паўночны від і ў сувязі са зменай клімату ён
паступова паўсюль па Беларусі знікае. Асабліва катастрафічнае становішча цяпер
на захадзе і поўдні краіны – у Белавежскай пушчы сто гадоў назад жылі сотні
глушцоў, а цяпер ён тут амаль знік.
У Беларусі жывуць два падвіды глушца:
заходнееўрапейскі і сярэднярускі. У песні заходнееўрапейскага падвіду ёсць
характэрны элемент «корак» (“пробка”), таксама чорнае бруха амаль не мае белых
плям, і ён больш буйны, чым усходняя раса. На жаль, колькасць заходнееўрапейскага
падвіду нізкая: не перавышае 500 асобін.
пятница, 11 января 2019 г.
Птушкай 2019 года ў Беларусі стаў вялікі арлец

Вялікі арлец - адна з самых рэдкіх драпежных птушак Еўропы. Знаходзіцца пад пагрозай знікнення. У лясах Сінявокай насяляюць 120-150 пар птушак гэтага віду - больш, чым ва ўсім Еўрасаюзе.
На дадзены момант вялікія падворлікі адправіліся на зімоўку на поўдзень. За іх міграцыяй і перамяшчэннем ў Грэцыі і Афрыцы спецыялісты АПБ (а таксама ўсе жадаючыя) змогуць сачыць на карце: на 8 падворліка прымацаваныя спецыяльныя перадатчыкі.
Каб захаваць папуляцыю вялікага арляца ў Беларусі, «Ахова птушак Бацькаўшчыны» ужо некалькі гадоў праводзіць акцыю «Выратуй арляня!». Так, арганізоўваюцца экспедыцыі па пошуку гнёздаў гэтых птушак, каб выяўленыя ўчасткі пасля ўзяць пад ахову. На кантролі і ўжо вядомыя гнёзды - з мэтай прадухілення шкоды, які нядбайныя грамадзяне могуць нанесці рэдкай птушцы.
воскресенье, 18 марта 2018 г.
«Ахова птушак Бацькаўшчыны» выбрала птушку 2018 года